Lüttjepüttpries: Van un för Kinner un junge Lü

Der Lüttjepütt-Preis der Niedersächsischen Sparkassenstiftung, benannt nach einem Buch von Johann D. Bellmann, wird ab 2007 alle vier Jahre verliehen und ist mit 3 000 Euro dotiert. Er zeichnet Aktivitäten, Projekte und Produktionen im Bereich der niederdeutschen Sprache aus, die sich insbesondere an Kinder und Jugendliche richten. Preisträger können sowohl Erwachsene, die Projekte für Kinder anregen, wie auch Kinder und Jugendliche selbst sein. Es können sich Einzelpersonen, Gruppen und Institutionen um den Preis bewerben. Die Bewerbungsfrist für 2007 ist abgelaufen, die Jury hat getagt und eine Preisträgerin gefunden.

Über die Vergabe des Preises entschied eine Jury, der neben je einem Vertreter des Vorstandes der Bevensen Tagung, des Instituts für Niederdeutsche Sprache, des Norddeutschen Rundfunks und der Niedersächsischen Sparkassenstiftung fünf weitere Mitglieder aus dem niederdeutschen Sprachraum angehören.

Erstmalig wird der Preis auf der Bad Bevensen Tagung 2007 verliehen, die wie immer am dritten September-Wochenende stattfindet. Die Veranstaltung ist öffentlich, Gäste gerne gesehen.

Written on Juni 30th, 2007 , Bevensen Dagfahrt, Diesel Info, Priesen
Johannisfüür – Johannislüst

Verleden Week keek en Bekennde bi uns rin. „ De 24. Juni verleev ik elke Jahr in Noorwegen!“, so see he. Un: „Daar geiht nix over so en Johannisnacht hoog in d` Noorden!“ Wo geern weer ‘k mit hum reist! Wo geern much ok ik dat noch ‘nmaal beleven!
Ik was twalv Jahr old un dürs en Reis up Vader sien Schipp mitmaken. Bi Drontheim weer ‘t. En Dag gung haast so in de anner over! De Nacht weer blot en smalle Brügg! Van Düüsterheid kunn gien Sprake wesen un van Slaap heel un dall nich! Overall Lüchten up de Bargen! Johannisfüren, so as bi uns de Paaskefüren, un daar umto dat junge Volk mit Danzen un Juchheien! Elke Jung greep sien Wicht, un denn sprungen se Hand in Hand over ‘t flackernde Füür! Bliedskupp in de hoogste Tied van ‘t Jahr! Bliedskupp in de hoogste Tied van ‘t Leven!
Dat ik dat in mien Kinnerjahren mitbeleevde, dat hebb ik do uns Fründ, Johan van der Pütt, eerst naderhand verraden. He weer in de sesstiger Jahren Dozent an de Düüts-Nederlandse Heimvolkshoogschool, vandaag Europa-Huus, in Auerk. He stammde ut de nederlandske Provinz Brabant un daar ut en heel strengglövende kathoolske Familie. Een van de grote Koppel Kinner sull de Kark tokomen un Preester worden. As Johan twalv Jahr old weer, gaffen sien Ollen hum in en Internatschool van en Klooster bi Nijmegen. Van disse Jahren vertellde he, as he mit sien junge Frau in uns Tuun unner de Barkenbomen satt in en warme Sömmernacht. He weer daar heel streng uptrucken bi de Paters; he sull stark maakt worden, as he see, tegen de Welt sien Lüsten, ok tegen minskelke Leevdelüsten!
Missen much he disse Jahren ok weer nich, un he harr ok vööl van de Welt to sehn kregen. „ As ik um 18 weer, was ik mit uns Koppel, alltied unner strenge Upsicht, in Noorwegen!“ So vertellde he. „ Jüst um de Johannisnacht mit de völe Füren! Dat Singen un Schackern van de Jungse un Wichter sloog ok in uns Telt. Do is dat over mi komen. Mien Fründ un ik hebben uns ut dat Telt stohlen un sünd bargup na dat Johannisfüür störmt. Dat wi Frömden weren, is daar nüms upfallen. All weren se woll haast blind vör Bliedskupp! Dat weer en Singen un Klingen, bi ‘t Sünnesacken! En Juchheien bi ‘t Sünnupgahn! Un mit ‘nmaal harr mi so en flassblonne Maid an de Hand, un ehrder ik to Benüll kweem, sweevde ik al mit hör over ‘t Füür!“
Ja, dat is komen, as dat komen muss. He muss dat Internat verlaten. Dat hett hum noit spiet. In Amsterdam hett he denn studeert un daarbi ok sien Frau kennenlehrt, un mit hör satt he nu in uns Tuun heel glückelk unner de Barkenbomen bi en good Glas Wien to räsonneren. En Mann vull Levenslüst, vull ok van Leevdelüst!
Mi kneep de Neeisgier, un ik froog: „ Wat hebben ji in de Jojhannisnacht denn anners noch utfreten, wat ji jo Paters in de Bicht bekennen mussen?“ Heel kört un knapp weer sien Antwoord, man well de hört, kann sük daar alls bi denken:
„Gedanzt un gedaan!“

( Ut dat Book mit glieke Titel. Van Johanna Diekhoff.)

Written on Juni 30th, 2007 , Diesel Texten, Ostfriesische Autoren, Texten up Platt
Eerste Gewestenversammeln in ‘t Rheiderland

„Plattdüütsk leevt!“ – Dat was dat Richtwoord för uns Ledenversammeln an 24. Februar 2007 in Marx. Wo uns Moderspraak in Marx un umto leevt un wat daar all för daan word, dat de Spraak lebennig blifft, daar hebben wi en Bült över to hören kregen. Man wi hebben uns up de Versammeln in Marx un daarna in d’ Vörstand ok fraagt:
Wo sücht dat in anner Gewesten of Kuntreien ut?
Well deit daar wat un up welke Rebett?
Wat kriegen uns Leen daarvan to weten?
Kennen sük uns Leden egentlik unnernanner?
Wo hollen wi Kuntakt to uns Leden?
Is dat genoog, wenn wi hör veermaal in ‘t Jahr de DIESEL stüren of tweemal in ‘t Jahr to uns Ledenversammeln un de KEERLKE-Utgaav nögen?
Mutten wi hör faker maal anproten of binannerhalen?
Geiht dat overhoopt bi ruugweg 800 Leden?
Sünd 800 Leden – wi hebben ok al mehr hatt – genoog?
Wo könen wi noch mehr Oostfresen winnen, de wat för hör Heimatspraak overhebben un daar ok wat för doon willen?
Wo lehren wi de Lü – un de Lü Oostfreeske Taal kennen?
Över all de Fragen hett de Vörstand düchtig simeleert un meent, dat was villicht dat beste, wenn wi uns Leden in de enkelde Kuntreien (Gewesten) van Oostfreesland binanner komen laten. Unner Gewesten verstahn wi as Bispillen dat Nörderland, Harlingerland, Auerkerland, Moormerland, Brookmerland, Fehntjerland, Lengenerland, Rheiderland of Overledingerland. Wi denken daar an, all Leden un DIESEL-Abonnenten in disse Gewesten to en Avend mit un för Oostfreeske Taal to nögen, um ‘nanner kennen to lehren; de Leden unnernanner, man ok de Leden un de Vörtand. Un up disse Gewestenversammelns willen wi vannanner wiesworden, wat daar so geböhrt of nich, un mitnanner neje Ideen för d’ Nütt van uns Streektaal beraden. Mögelk vööl Gasten sullen denn mitbrocht worden, ok in de Hope, dat se uns Vereen bitreden.
De Begünn is maakt. An de 3. April 2007 hebben wi in ‘t Europahuus in Auerk mit en Stück of wat Leden ut de enkelde Gewesten över dat Vörgahn proot. Un wi hebben düchtig Stöhn daarbi kregen. „Good vörgahn deit good folgen!“
Dat meende ok Evert Druivenga ut Holthusen. He sörgt för
Moin, leve DIESEL-Leesders,

„Plattdütsk leevt!“ – Dat was dat Richtwoord för uns Ledenversammeln an 24. Februar 2007 in Marx. Wo uns Moderspraak in Marx un umto leevt un wat daar all för daan word, dat de Spraak lebennig blifft, daar hebben wi en Bült över to hören kregen. Man wi hebben uns up de Versammeln in Marx un daarna in d’ Vörstand ok fraagt:
Wo sücht dat in anner Gewesten of Kuntreien ut?
Well deit daar wat un up welke Rebett?
Wat kriegen uns Leen daarvan to weten?
Kennen sük uns Leden egentlik unnernanner?
Wo hollen wi Kuntakt to uns Leden?
Is dat genoog, wenn wi hör veermaal in ‘t Jahr de DIESEL stüren of tweemal in ‘t Jahr to uns Ledenversammeln un de KEERLKE-Utgaav nögen?
Mutten wi hör faker maal anproten of binannerhalen?
Geiht dat overhoopt bi ruugweg 800 Leden?
Sünd 800 Leden – wi hebben ok al mehr hatt – genoog?
Wo könen wi noch mehr Oostfresen winnen, de wat för hör Heimatspraak overhebben un daar ok wat för doon willen?
Wo lehren wi de Lü – un de Lü Oostfreeske Taal kennen?
Över all de Fragen hett de Vörstand düchtig simeleert un meent, dat was villicht dat beste, wenn wi uns Leden in de enkelde Kuntreien (Gewesten) van Oostfreesland binanner komen laten. Unner Gewesten verstahn wi as Bispillen dat Nörderland, Harlingerland, Auerkerland, Moormerland, Brookmerland, Fehntjerland, Lengenerland, Rheiderland of Overledingerland. Wi denken daar an, all Leden un DIESEL-Abonnenten in disse Gewesten to en Avend mit un för Oostfreeske Taal to nögen, um ‘nanner kennen to lehren; de Leden unnernanner, man ok de Leden un de Vörtand. Un up disse Gewestenversammelns willen wi vannanner wiesworden, wat daar so geböhrt of nich, un mitnanner neje Ideen för d’ Nütt van uns Streektaal beraden. Mögelk vööl Gasten sullen denn mitbrocht worden, ok in de Hope, dat se uns Vereen bitreden.
De Begünn is maakt. An de 3. April 2007 hebben wi in ‘t Europahuus in Auerk mit en Stück of wat Leden ut de enkelde Gewesten över dat Vörgahn proot. Un wi hebben düchtig Stöhn daarbi kregen. „Good vörgahn deit good folgen!“
Dat meende ok Evert Druivenga ut Holthusen. He sörgt för

de eerste Gewestenversammeln in ‘t Rheiderland
an Dingsdag, de 10. Juli 2007, 19:30 Ühr,
in d’ Möhlen van Stapelmoor (Stadt Weener).

Daarto laden wi uns Leden van d’ „Güntsied Eems“, so as man in Auerk seggt, un all Rheiderlandjers, de wat för Platt överhebben, van Harten in. Man ok elk un een ut de anner Kuntreien, de sük geern van Druivengas Ieer ansteken laten un daar Maat van nehmen will, is willkomen.
In DIESEL Nr. 61 willen wi Jo geern weten laten, wo ‘t lopen is.

In d’ Naam van de Vörstand
Martin Feldkamp, Hesel, Bisitter

 

Written on Juni 30th, 2007 , Diesel Info, Oostfreeske Taal
Carl-Heinz Dirks: Emder Schrievers

Emder Schrievers, dat sünd Schrievers ut Emden. De in Emden geboren sünd, groot worden sünd, leven of leevt hebben. Lessing hett dor blot over Nacht west, dat tellt neet, un ok Greta Schoon hett dor wall in de Kinnergaarn van Transvaal warkt, man ‘n Emder Schrieverske is se na uns Menen neet.
Bi Anna Termöhlen, Johanna Kastendiek un Robert Ihnen kann man strieden, of Hinte to Emden hören deit. De Lü van Hinte seggen van nee. Wi hebben hör al in Diesel hatt, nett so Karin Peters ut Pewsum. Anners sitt dat mit Jakob Jacobs ut Upleward. De stammt, dat weten wi, ut de Krummhörn, man lange Tieden kennden wi hum blot as “en Krummhörner Kind” of as “Oberpostsekretär Jacobs”. Van hum in disse Diesel en Text over Wichter ut Manslagt. Neei entdeckt hebben wi ok Reinhard Bruhns. De stammt ut Ditzum, man is as jung Keerl na Auerk an ‘t Seminar komen un hett achteran Mester west in Wolthusen, dat heet in Emden. ‘n Emder Schriever. Van hum ‘n oll Sage ut sien Book “Ude”.
Un noch een, waar du eerst up komen musst: Menso Alting. Een van de Aktivisten bi de Emder Revolution 1595. He stammt ut Drenthe, man hett ‘n rechtschapen oostfreesk Platt schreven. Dat hebben wi in de olle Maneer stahn laten, man ‘t geiht um Angelegenheiden ut de Bibel, dat sall een wall kennen.
Weer entdeckt hebben wi Bernhard Grimjes, de de Autorenkreis mitgründt hett, man later neet mehr komen kunn; ‘n moi Gedicht van hum hebben wi in Diesel 59 hatt. Neei entdeckt hebben wi Hermann Klüver, de sien Beleven in dat verneelte Emden in de Tied van de 2. Wereld-Oorlog beschreven hett.
Ut verleden Tieden komen Harbert Harberts un Hermann Boerma, beid hebben heel moje Gedichten schreven, un de komen ok in dat neje Diesel-Book “De 100 moiste oostfreeske Gedichten”. Nett so as Berend de Vries, van de wi in disse Diesel ‘n Gedicht ofdrucken.
Minner bekennt sünd Bernhard Brons, Edzard Edzards, Gottfried Wilhelm Bueren, Ubbo Geerds – daar fehlt hier de Bott för. Johann Friedrich Dirks hett dat Glück hatt, dat Jan Koenen sien Schrieverswark tosamenbrocht hett, un daar wurr dat moje Book van “Well weet, waar ‘t gaud för is”, Verlag Soltau-Kurier.
Fehlen de Fraulü: Elisabeth Pollmann hett ‘n Riege gode Gedichten maakt, un upstünns is Gertrud Cramer hör Lyrik wiss dat Lesen wert. In de Bookhannel is hör Book “In disse Dagen” to kopen.
Lyrik, Prosa, Theaterstücken, Hörspölen un Kinnerboken schrifft Udo Franken, en Emder in Südbrookmerland. Tosamen mit sien Frau Gitta hebben se verleden Jahr dat Kinnerbook “Toornmanntjes Trick” rutbrocht un de Borsla-Pries wunnen. Hebben wi in Diesel präsenteert.
In de lesden Utgaven van uns Bladd hebben wi faker Fritz Gerhard Lottmann vörstellt. Sien Roman “Huus sünner Lücht” is egenlik ‘n Klassiker.
‘n bietje in ‘t Vergetelbook raakt is Hilde Nörder-Hülsebus, hör Texten leven van ‘n süver Platt.
Heel good ankomen bi de Lesers un Hörers deit noch alltied Luise Peters, de Lupe. Negen Boken hett se in de Welt sett, un de Lü hebben daar hör Pläseer mit.
In Petkum wohnen Edzard Conring un Erich Bolinius, beid al faker in Diesel. Bolinius schrifft ok in de Emder “Delftspucker” un nett is ‘n Book rutkomen, “Scha(r)fsinnige Geschichten”, waar he mit veer plattdüütse Texten in steiht. Aktiv mit Schrieven un Radio Oostfreesland is Grieta Bottin, de nu in Grootheid leevt, in disse Diesel ‘n 60-Woorden-Text van hör.
In Brühl leevt Menno Ufkes Janssen, na dat he nu up Rente is, schrifft he Vertellsels ut olle Emden un kummt, wenn ‘t even geiht, na Auerk to de Warkkoppel un ok to de Schrieverkring Weser-Ems.
Is Gerold Janssen ‘n oostfreeske plattdüütse Schriever? Dat Book “Hier weiht de Wind” is ehrder hoogdüüts.
Un nu? Spietelk, man Johann Friedrich Dirks is neet mien Grootvader. Un mien Unkel Walter Dirks full vööls to froh ut de Tied. (Twee Gedichten in Diesel 31 un 33). Un nu blifft daar van de Emder Schrievers blot noch een over: Carl-Heinz Dirks heet de Mann.

Written on Juni 20th, 2007 , Diesel Info, Diesel Texten, Ostfriesische Autoren

Diesel – dat oostfreeske Bladdje is proudly powered by WordPress and the Theme Adventure by Eric Schwarz
Entries (RSS) and Comments (RSS).

Diesel – dat oostfreeske Bladdje

Plattdeutsch im Netz